Startups-en legea

Lege honen onurak baliatu ahal izateko, enpresa batek honako irizpide hauek bete behar ditu:

• Sortu berria izatea edo Merkataritza Erregistroan inskribatu zenetik 5 eta 7 urte baino gutxiago igaro izana.
• Enpresa ez-emergenteen bat-egite, zatiketa edo eraldaketa batetik ez sortu izana.
• Dibidendurik ez banatu izana.
• Merkatu arautuetan ez kotizatzea.
• Egoitza soziala edo establezimendu iraunkorra Espainian izatea.
• Langileen % 60k, gutxienez, lan-kontratua Espainian izatea.
• Proiektu berritzaile bat garatzea, negozio-eredu eskalagarri batekin.
• Urteko fakturazioan 10 milioi euro ez gainditzea.
• Zerga-betebeharrak eta Gizarte Segurantzarekikoak egunean izatea.
• Delitu ekonomikoengatik edo sozietate-delituengatik kondenatua ez izan.

Berrikuntzarako Enpresa Nazionala (ENISA) da startup gisa onartuak izatea eskatzen duten enpresak ziurtatzeaz arduratzen den erakundea. Ziurtagiri honek, 28/2022 Legeak eta PCM/825/2023 Aginduak arautuak, enpresa emergenteentzat aurreikusitako onurak eskuratzeko aukera ematen du. Horretarako, ENISAk enpresak honako irizpide hauek betetzen dituen baloratzen du:

1. Berrikuntza-maila

Enpresak produktu, zerbitzu edo prozesu berriak edo nabarmen hobetuak garatzen dituen baloratzen da. Horretarako, honako hauek hartzen dira kontuan:

• I+G+b jarduerak egitea.
• Jabetza industrialaren edo intelektualaren erregistroak izatea.
• Berrikuntzarako finantzaketa publikoa edo pribatua lortzea.

2. Merkatuaren erakargarritasuna

Enpresak hazteko potentziala duen merkatu batean jarduten duen eta interesa edo trakzioa sortu duen baloratzen da. Honako alderdi hauek hartzen dira kontuan:

• Sektoreko eskaintza eta eskaria.
• Bezeroak edo erabiltzaileak erakartzeko eta fidelizatzeko estrategiak.
• Erabiltzaile-basearen edo salmenten bilakaera.

3. Garapen-fasea

Enpresak bere produktuan edo zerbitzuan behar besteko heldutasun-maila lortu duen baloratzen da. Honako hauek hartzen dira kontuan:

• Prototipo funtzionalak izatea.
• Produktu bideragarri minimo bat (PBM) merkaturatzea.
• Hasierako baliozkotzea merkatuan.

4. Negozio-eredua

Negozio-eredua eskalagarria den baloratzen da, hau da, modu jasangarrian hazteko gaitasuna duen. Honako hau aztertzen da:

• Erabiltzaile, eragiketa edo diru-sarrera kopuruan hazteko potentziala.
• Eredua beste merkatu edo sektore batzuetan errepikatzeko aukera.

5. Lehia eta bereizketa

Enpresa bere sektoreko besteengandik argi eta garbi bereizten den baloratzen da. Honako hauek hartzen dira kontuan:

• Bere balio-proposamenaren ezaugarri bereziak.
• Garatu dituen sarrera-hesiak.
• Lehiarekiko duen posizionamendua.

6. Talde ekintzailea

Talde sortzailearen eta zuzendaritza-taldearen esperientzia, prestakuntza eta osagarritasuna baloratzen dira. Honako hau aztertzen da:

• Kideen ibilbide profesionala.
• Ekintzailetzan edo lotutako sektoreetan duten aurretiko esperientzia.
• Proiektua gauzatzeko taldearen gaitasuna.

7. Hirugarrenekiko harremanak

Enpresak hornitzaile, bezero gako edo beste eragile ekonomiko batzuekiko duen mendekotasuna edo lotura baloratzen da. Honako hauek hartzen dira kontuan:

• Diru-sarrera iturrien dibertsifikazioa.
• Merkataritza-harremanen egonkortasuna.

8. Bezeroak eta erabiltzaileak

Bezeroen edo erabiltzaileen basearen bolumena eta profila baloratzen dira. Honako hauek hartzen dira kontuan:

• Bezero aktiboen kopurua.
• Fidelizazio-maila.
• Erabiltzaile-basearen hazkunde iraunkorra.

Ziurtagiri-eskaera eta beharrezko dokumentazioa erregistratu ondoren, ENISAk gehienez 3 hilabeteko epea du ebazpena emateko.

Kontsultatu ENISAko ziurtatze-prozesua

Zerga-pizgarriak

Sozietateen gaineko Zerga

• Startup-ek % 15ean tributatu ahal izango dute lehenengo lau urteetan, enpresa emergente izaera mantentzen duten bitartean.
• Lehenengo bi ekitaldiei dagokien zergaren ordainketa atzeratu dezakete, bermerik edo berandutze-interesik gabe.
• Ordainketa zatikatuak aurkeztetik salbuetsita daude lehenengo bi ekitaldietan, zerga-oinarri positiboa badute.

Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zerga (PFEZ)

• Stock options (akzio-aukerak): langileei akzioak emateagatiko zerga-salbuespena urteko 12.000 eurotik 50.000 eurora igotzen da. Gainera, muga hori gainditzen duten irabazien gaineko zergen ordainketa atzeratzea onartzen da, harik eta akzioak saldu, enpresa burtsara atera edo hamar urte igaro arte. Era berean, emandako akzioen edo partaidetzen balioa kalkulatzeko irizpide espezifiko bat ezartzen da, haien balorazio fiskala errazten duena.
• Enpresa berrietan edo sortu berrietan inbertitzeagatiko kenkaria: kenkaria % 30etik % 50era igotzen da, gehienez 100.000 euroko oinarriarekin. Inbertitzeko epea 3 urtetik 5 urtera luzatzen da, eta 7 urtera arte sektore estrategikoetako startup-entzat. Pertsona fundatzaileek ere onura hori jaso dezakete.
• Carried Interest: funtsen kudeaketagatik lortutako etekinak lan-etekintzat hartuko dira, eta zerga-oinarriaren % 50ean integratuko dira, betiere baldintza jakin batzuk betetzen badira.

Hobariak pertsona autonomoentzat

• Kotizazio-oinarri minimoaren % 100eko hobaria hiru urtez, startup bat lideratzen duten eta, aldi berean, besteren kontura lan egiten duten langile autonomoentzat.

Aberriratuentzako zerga-araubidea

Zerga-araubide berezian sartu ahal izateko, Espainian zerga-egoitzarik gabeko aurretiko aldia 10 urtetik 5 urtera murrizten da.

Beste onura batzuk

• Arautze-sandboxak: proba-inguruneetan aldi baterako lizentziekin jarduteko aukera.
• Nomada digitalentzako bisatua: Espainiatik urrutiko lana egiten duten atzerritarrentzako araudi espezifikoa.
• Bermeen murrizketa: dirulaguntzak edo aurrerakinak eskuratzeko eskatzen diren bermeen murrizketa proportzionala eskatzeko aukera.

Nortzuk izan daitezke nomada digitalak?

Hirugarren herrialdeetako pertsonak, Espainian bizi direnak atzerriko enpresentzat urrutiko lana egiten duten bitartean. Bi taldetan sailkatzen dira:

• Besteren konturako langileak: Espainiatik kanpoko enpresentzat soilik lan egin dezakete.
• Profesionalak / autonomoak: lanaren % 20raino egin dezakete Espainiako enpresentzat.

Baldintzak

Espainian bizitzeko edo egoteko baldintza orokorrak betetzeaz gain, telelanerako bisatua edo baimena eskatzen duten pertsonek honako hauek egiaztatu behar dituzte:

• Enpresaren jarduera: lan egiten zaion atzerriko enpresak gutxienez urtebeteko jarduera erreala eta jarraitua izan behar du.
• Urrutiko lana: lanpostuak guztiz bateragarria izan behar du telelanarekin, baliabide digitalen bidez.
• Lan-harremana izanez gero: atzerriko enpresarekin gutxienez aurreko hiru hilabeteetako lan-harreman bat egiaztatu behar da, eta harreman horrek berariaz urrutiko lana egitea ahalbidetu behar du.
• Jarduera profesionala edo freelancea izanez gero: atzerriko enpresa batekin edo batzuekin merkataritza-harreman bat frogatu behar da gutxienez hiru hilabetez, eta urrutiko lanerako baldintzak argi eta garbi zehaztu behar dira.

Indarraldia

• Bisatua: gehienez urtebete.
• Egoitza-baimena: gehienez 3 urte, 2 urtean behin berriztagarria.